Davert de kerk op zijn fundamenten?

Het lijkt wel dat de bevraging vanuit Rome aan de katholieken wereldwijd als voorbereiding op de bisschoppensynode over het gezin van oktober, de doos van panora geopend heeft. Het katholieke opinieblad Tertio laat weten dat meer dan 80% van de bevraagde katholieken zich niet vinden in de standpunten van de kerk over voorbehoedsmiddelen, abortus en huwelijksmoraal. Ook in Duitsland gaan de meningen dezelfde richting uit.

Toch moet dit alles niet verwonderen. Sinds de encycliek Humanae Vitae gepubliceerd werd in 1968 is duidelijk geworden dat de katholieken in het westen hun reserves hebben bij de seksuele moraal van de kerk. Deze encycliek keurde het gebruik van de pil af. Een storm van protest was het gevolg. Eind jaren 60 waren de tekenen al heel duidelijk dat de westerse cultuur op een totaal andere basis geschoeid is als die van het katholieke denken.

En nu? Twee wegen liggen voor de hand. Ofwel hou je onvermindert vast aan je visie en dreig je totaal wereldvreemd te worden met het gevolg dat heel wat mensen afhaken of enkel maar je volgen in deeldomeinen die hen wel nog aanspreken. Ofwel ga je mee met de opvattingen van de jou omringende cultuur, waardoor heel wat kerkleden zich gemakkelijker zullen voelen omdat ze niet langer in een spagaat moeten staan tussen het ideaal dat wordt voorgehouden aan de ene kant en wat ze zelf als zinvol ervaren aan de andere kant.

Moeten we niet een andere weg inslaan en durven gaan voor een authentiek beleven van Jezus’ boodschap. Moraal is maar moraal. Of anders gezegd, een uitvloeisel van het leven met Christus. Moraal op zich, als een gestold iets heeft weinig waarde en neigt naar regelnichterij.

Christus is iets nieuw komen brengen, iets wat de wereld niet te bieden had. Hij wil het leven van mensen veranderen zodat het rijk van God zichtbaar wordt in deze wereld. In de mate dat Hij meer leeft in onze zullen wij worden tot messiaanse mensen en zullen kerkgemeenschappen uitgroeien tot messiaanse gemeenschappen. En daar ligt nu juist de knoop. In welke mate willen we Jezus radicaal achterna? In welke mate durven we kiezen voor het zwakke, het uitgestotene, het gekwetste? Dat waren toch zijn voorkeursopties. In welke mate heeft ons westers discours over kunstmatige voorbehoedsmiddelen en de huwelijksmoraal hiermee te maken? Of gaat het eerder over rechten en vrijheden?

Volgens mij zit heel deze discussie op een dood spoor. Het is niet levengevend, maar steriel, ideologisch, principieel. Kijk maar eens naar wat er onder onze ogen in ons eigen land gebeurt met de discussies over de uitbreiding van de euthanasiewetgeving. Broeder René Stockman heeft hierover een mooi opiniestuk geschreven http://www.standaard.be/cnt/dmf20140202_00960172 , de moeite waard om te lezen.

Wat heeft dit alles nog te maken met de voorkeursoptie voor de zwaksten. In hen is Jezus te vinden zegt hijzelf in Matteüs 25. En het zullen de zwaksten zijn die ons als kerk terug leven zullen geven.