't Is Aswoensdag

 

BETEKENIS VAN ASWOENSDAG

 

Aswoensdag valt in de krokusvakantie. In deze tijd voelen vermoedelijk meer mensen zich aangesproken door het woord "krokusvakantie" dan door "aswoensdag". 
Het ene woord doet denken aan "sneeuw en zon", het andere aan "as en woestijn". Een wereld van verschil. Misschien is dat verschil minder groot dan op het eerste gezicht lijkt. Een krokus staat symbool voor lente, voor nieuw leven. As en woestijn staan voor broosheid van ons eigen leven, soberheid en herbronning. 
Aswoensdag valt zeven weken vóór de Goede Week. Veertig dagen om precies te zijn, als je de zondagen niet meerekent. In werkelijkheid duurt de veertigdagentijd dus eigenlijk 47 dagen. Het is een bezinningsperiode in de aanloop naar Pasen. In deze periode waarin we ons kunnen herbronnen en ons wijden aan de kern van ons bestaan: de liefde voor onze medemens en voor God. 
De duur van veertig dagen vindt zijn oorsprong in het oudste evangelie: dat van Marcus. Hierin staat dat Jezus meteen na zijn doopsel voor veertig dagen de woestijn is ingetrokken, om op de proef gesteld te worden. Voor ons als christen betekent dit dat wij geregeld keuzes moeten maken in het leven, keuzes die ons op de proef stellen. Vaak gaat het om geld, macht of eigendunk. Net als Jezus in de woestijn moeten we als christenen af en toe eens de tijd nemen om ons af te vragen waarmee we bezig zijn. Aswoensdag en de daaropvolgende veertig dagen van de vastenperiode nodigen ons daartoe uit. 

ASKRUISJE 

Op Aswoensdag ontvangt de gelovige in de viering die het officiële begin van de veertigdagentijd markeert, het zogeheten "askruisje". De priester zet met as op het voorhoofd van de gelovige een kruisje, ten teken dat hij een tijd van bezinning, bekering en boete ingaat. 
Terwijl de priester het askruisje op het voorhoofd aanbrengt, zegt hij doorgaans tegen iedere gelovige afzonderlijk: 'Gedenk, mens, dat je stof bent en tot stof zult wederkeren'. Deze tekst is gebaseerd op het 'doodvonnis' dat God na de zondeval over de mensheid uitsprak (Genesis 3-19). Soms gebruikt de priester een andere formule: 'Bekeer u en leef volgens het Evangelie'. Deze formule is minder gangbaar, maar ook zeer toepasselijk. 


VERGANKELIJKHEID 

Dat er op Aswoensdag een kruisje met as op ons voorhoofd aangebracht wordt, is goed te verklaren. As herinnert ons namelijk aan de vergankelijkheid van ons leven hier op aarde. Daarnaast is as ook door het vuur gezuiverd: een beeld voor de zuivering van onze zonden die Christus door zijn dood heeft bewerkstelligd. 

PALMTAKKEN 

Sinds de tiende eeuw wordt de op Aswoensdag gebruikte as voorafgaand aan de viering gewijd. Sinds de veertiende eeuw wordt de gebruikte as bovendien gewonnen door de palmtakken (buxus) van de Palmzondag van het voorgaande jaar te verbranden. Die takken waren het teken van overwinning en zegepraal; hun as verbeeldt juist vernedering en rouw. 

VASTEN 

Net als Goede Vrijdag is Aswoensdag in de meest recente editie van het kerkelijk wetboek als algemeen verplichte vastendag voorgeschreven Het zijn dagen waarin wij ons onthouden van spijs en drank, de wijze van beoefening van boete en onthouding wordt aan het eigen geweten en initiatief van de gelovigen overgelaten. Het zijn dagen en zelfs de ganse veertigdagentijd waarin we een beetje afstand willen doen van onze overvloed om projecten zoals Broederlijk Delen te steunen.